Yüksek Tibial Osteotomi (Bacak Eğriliği Tedavisi)

Bacak kemiğinde (Tibia) diz kıkırdağının harabiyetin bağlı olarak , vücut ağırlığının taşıma aksına uygun şekilde kemik iç taraf doğru eğilmeye başlar. Bu eğilme nedeniyle vücut ağırlığının daha fazla kısmı dizin iç tarafına bası oluşturur ve bu kısır döngüye giren diz hızlı bir şekilde kireçlenir. Bu kıkırdak harabiyetine (kireçlenmeye) bağlı olarak diz protezi ihtiyacı doğar.

Bu ameliyatın esas amacı dizin iç tarafına binen yükleri aşınmış iç taraftan alarak daha sağlıklı olan dış tarafa transfer etmektir.

Yüksek Tibial Osteotomi kimlere uygulanır?

Klasik bilgi olarak 60 yaşından genç, dizinin iç tarafında kireçlenme olan , buna rağmen diz dış tarafında ve diz kapağında ileri derecede kireçlenme olmayan hastalara uygulanır.
Ameliyat öncesi muayenede diz ekleminde belirgin hareket kısıtlılığı olmamalı, şikayetlerin diz iç kısmından kaynaklandığı belirlenmelidir.
Bunlarla birlikte çekilen boy grafisinde bacak aksının (mekanik aks) iç tarafa kaydığı görülmeli ve ölçülen dereceye göre yapılacak düzeltme planlanmalıdır.

Yüksek Tibial Osteotominin avantajları/dezavantajları nelerdir?

• Uygun hastaya uygulandığında hastanın kendi eklemi korunarak kireçlenmenin tedavisine olanak sağlar.
• Protez uygulamasından ömür boyu kurtulma imkanı sağlama ihtimali yüksektir.
• Protez uygulamalarındaki gibi revizyon (gevşeme) olasılığı yoktur.
• Protez cerrahisi sonrası erken dönemde tam yük vererek yürünürken yüksek tibial osteotomi sonrası hastanın kilosu, düzeltme miktarı ve stabilizasyon güvenliğine göre tam yüke geçmek 4-6 hafta sürebilir.
• Yüksek tibial osteotomi sonrasında gelişecek kireçlenme için olası proteze dönüş gereksiniminde protez uygulama tekniğinde zorluk çıkartmaz.
• Yüksek tibial osteotomi sonrasında ameliyat öncesi ağrının ne kadarının ortadan kalkacağını tahmin etmek mümkün değildir Oysaki protez cerrahisi sonrası ağrı kontrol altına alınır.

Yüksek Tibial Osteotomi Ameliyat Tekniği

Tedaviyi gösteren bir X-ray görüntüsü

Hastaya açık ameliyat öncesinde diz artroskopisi yapılarak diz iç tarafındaki kıkırdak harabiyeti görülür, dizin dış ve diz kapak kıkırdakları incelenir ve tüm bu yapılar yüksek tibial osteotomi ameliyatına uygunsa, artroskopik müdahaleler (menisektomi ,kıkırdak temizliği,..) bitiminde açık ameliyata geçilir.
Tibia kemiğinin ekleme yakın iç tarafından girilir, iç yan bağ önünde kalacak şekilde kemik üzeri hazırlandıktan sonra birbirine paralel 2 adet kılavuz K-teli skopşi altında gönderildikten sonra bu kılavuz tellerin hemen altından osteotomi (kemik kesme işlemi) inkomplet yapılır. Osteotominin son kısmı osteotomlar ile yapılarak dış kortekse ve eklem hattına en az 1’er cm mesafede kalınarak kemik esnetilerek açılma sağlanır. Daha sonra gerekli açıda aralanan kemik plak-vida ile tespit edilir. Boşluk kemik sahasına cerrahın tercihine göre oto/allogreft uygulanabilir.
Bu cerrahide sıkça yapılan hatalar; kemiğin dış kısmının da kesilmesi ya da dış kısmının esnetme esnasında kesilmesi, eklem hattına uzanan kırık hatları, yetersiz fiksasyon, yan planda önde ya da arkada kalarak eklemin yer ile yaptığı açının (tibial slope) bozulmasıdır .

Yüksek Tibial Osteotomi Tedavisi ile Diz Taşıma açısının değişimini gösteren - Opr Dr Halil Buldu
Bacak Eğriliği Tedavisinde diz taşıma açısının değişimi

Ameliyat Sonrası Dönem

• Ameliyattan çıkınca bacağınızdaki içe eğriliğin gözle görülür şekilde dışarıdan baktığınızda düzeldiğini göreceksiniz.
• Dizinize konulan dren (kan tahliye tüpü) 24-48 saatte çekilir.
• Ameliyattan çıkınca ilk dakikalarda yapılan vizitte ameliyathanede çekilmiş olan röntgeniniz üzerinden ve ameliyat esnasında çekilmiş fotoğraflarla ameliyatın detayları ve size özel durumlar hakkında bilgi verilir.
• Ameliyat sonrası aynı günün akşamı ya da ertesi gün sabahı walker (dört ayaklı yürüteç) veya koltuk değneği yardımı ile bir fizyoterapist, hemşire ve tarafımdan oluşan bir ekip sizi ayağa kaldırarak yürütür.
Basma oranınız ameliyat tekniği ve kilonuz ile yakından ilişkilidir.
• Ameliyat sonrası dönemde venöz tromboemboli (bacakta oluşan kan pıhtısı) olmaması için ameliyattan sonra düşük molekül ağırlıklı heparin (Clexane ®), ayakbileği pompalama egzersizleri, antiembolik çoraplar ve erken mobilizasyon ile korunma sağlanır.
• Dreniniz çekildikten sonra antibiyotikler durdurulur.
• Taburculuk yaklaşık 2-3 gün içerisinde yapılır.
• Taburculuk döneminde evde yapacağınız yatak içi egzersizler , yürüme, ağrı olursa kullanılacak ağrı kesiciler, yanınıza verilen kan sulandırıcının devamı önemlidir.
• Dikişleriniz kendiliğinden eriyen tipte olup ameliyatın 2.haftasında yaranıza su değdirerek yıkanabilirsiniz. Yaranın keselenmesi tavsiye edilmez, dikiş uçları kendiliğinden düşecektir.
• Ameliyatın ilk ayında kontrol grafiniz çekilir.
• Dizinize konulan implantın çıkarılması gerekmemektedir. Özel durumlarda implantın çıkarılması planlanır.

Yüksek Tibial Osteotomi'nin açısını X ray altında çekilmiş bir fotoğrafı - Opr Dr Halil Buldu
Bacak Eğriliği Tedavisi – Opr. Dr. Halil Buldu